Vì sao đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay?

1. Đau cổ vai gáy là gì?

Đau cổ vai gáy là bệnh lý liên quan đến cột sống cổ phổ biến. Đối tượng bị đau vai gáy lan xuống bắp tay xảy ra ở người lao động nặng nhọc, nhân viên văn phòng, ngồi sai tư thế hoặc người lớn tuổi.  Thông thường, khi cơ thể thiếu vận động như thường xuyên ngồi, cúi hoặc ngửa quá lâu có thể khiến cột sống cổ mất đi đường cong sinh lý dẫn đến đĩa đệm tổn thương, sưng viêm và tăng áp lực lên dây thần kinh. Từ đó sẽ dẫn đến dấu hiệu đau vai gáy, lâu ngày sẽ biến chứng thành thoái hóa cột sống cổ.

2. Triệu chứng đau vai gáy lan xuống bắp tay

Đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay là dấu hiệu triệu chứng phổ biến ở những người mắc các bệnh lý về cơ xương khớp. Tình trạng đau vai gáy lan xuống cánh tay diễn biến ngày càng nghiêm trọng theo thời gian khiến người bệnh gặp nhiều khó khăn trong vận động và sinh hoạt hằng ngày. Các khớp xương ở vị trí vùng vai là những khớp linh động nhất trong cơ thể với vai trò thực hiện nhiều vận động quan trọng. Cũng vì thế mà các khớp này dễ bị suy yếu, hao mòn và chịu nhiều áp lực tác động từ bên ngoài. Tình trạng đau vai gáy lan xuống bắp tay  phụ thuộc vào yếu tố cơ địa và tình trạng bệnh lý của từng người, tình trạng đau vai gáy và cánh tay sẽ có những dấu hiệu triệu chứng khác nhau. Một số triệu chứng đau vai gáy lan xuống bắp tay thường gặp trên lâm sàng bao gồm:

• Xuất hiện các cơn đau nhức âm ỉ hoặc dữ dội ở vùng vai, gáy thậm chí cơn đau lan xuống dưới lưng;
• Đau nhức hai bả vai, cơn đau có thể lan xuống phần trên của 2 cánh tay;
• Vận động vùng đầu khó khăn nguyên nhân do cơn đau xuất hiện ở vùng cổ và phần vai gáy, bả vai đau nhức không thể giơ tay lên cao được;
• Hai cánh tay hoặc thậm chí là các ngón tay đều xuất hiện cảm giác tê bì, mất cảm giác và khó cầm nắm đồ vật;
• Một số trường hợp người bệnh có thể bị hoa mắt, chóng mặt, rối loạn chức năng hệ thần kinh, đi lại vận động hạn chế;
• Dấu hiệu đau nhức kèm theo tê liệt dây thần kinh;
• Suy giảm chức năng vận động của bả vai và cánh tay.

3. Vì sao đau cổ vai gáy lan xuống bắp tay?

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng đau cổ vai gáy lan xuống bắp tay hay đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay bao gồm: 

3.1. Nguyên nhân cơ học

• Sinh hoạt sai tư thế: Nằm ngủ gối đầu cao hoặc tư thế ngủ nằm sấp trên bàn, nằm nghiêng và co quắp là những tư thế ngủ sai cách, khiến quá trình vận chuyển máu và oxy bị cản trở, gây ra tình trạng đau cứng cổ gáy và đau cổ vai gáy lan xuống bắp tay. 
• Vận động sai tư thế: Trong quá trình thực hiện các hoạt động sinh hoạt hằng ngày, có thể bạn đã vận động, sử dụng bả vai cùng với cánh tay quá mức. Cụ thể như việc nằm hoặc ngồi làm việc quá lâu, không đúng tư thế,... Những hành động này có thể gây ra tình trạng co cứng các cơ vùng cổ - gáy dẫn đến tình trạng máu lưu thông kém, không đủ nuôi dưỡng các cơ, xương và dây thần kinh, dẫn đến tình trạng đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay.

Đối tượng bị đau cổ vai gáy lan xuống bắp tay do nguyên nhân này chủ yếu là nhóm nhân viên văn phòng, học sinh, sinh viên, tài xế lái xe, công nhân, người làm nghề bốc vác,...

3.2. Nguyên nhân do các bệnh lý về cột sống

Các bệnh lý thường gặp gây ra tình trạng đau cổ vai gáy lan xuống bắp tay là thoái hóa cột sống phát sinh khi tuổi càng cao hoặc do chấn thương gây ra tình trạng thoát vị hay phình đĩa đệm.

• Thoái hóa đốt sống cổ và hẹp ống sống: Đối với những người trưởng thành và cao tuổi, các đĩa đệm của đốt sống cổ có xu hướng bị lão hóa, mà bắt đầu phình ra. Các đĩa đệm càng trở nên khô và cứng hơn, các đốt sống di chuyển lại gần nhau hơn. Khi đó, để đáp ứng của cơ thể là hình thành thêm gai xương xung quanh đĩa tác dụng nhằm củng cố sức chịu đựng của đĩa đệm đối với các vận động của cột sống. Tuy nhiên, các gai xương này lạ làm thu hẹp khoảng trống nơi rễ thần kinh thoát đi ra, gây ra tình trạng chèn ép lên rễ thần kinh. Những thay đổi này là quá trình bình thường và xảy ra đối với tất cả mọi người. Đối với nhiều người ở tuổi trung niên có dây thần kinh chèn ép do thoái hóa đốt sống cổ nhưng không xuất hiện bất kỳ cảm giác đau đớn nào.
• Thoát vị đĩa đệm đốt sống cổ: Trong đĩa đệm có nhân dạng gel. Khi đĩa đệm thoái hóa, xơ cứng và vỡ thì nhân đệm thoát ra ngoài, chèn ép vào các dây thần kinh, dẫn đến tình trạng đau cổ vai gáy lan xuống bắp tay. Tình trạng thoát vị đĩa đệm thường xảy ra trong khi thực hiện nâng, đẩy vật nặng, hoặc khi thực hiện những động tác xoay vặn.

3.3. Nguyên nhân do rễ thần kinh và tủy sống bị chèn ép

Tình trạng đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay có thể xảy ra trong trường hợp tủy sống và rễ thần kinh bị chèn ép, gây ra tình trạng tê liệt những đường dẫn truyền vận động và cảm giác. Một số tác nhân gây chèn ép rễ thần kinh và tủy sống thường gặp là u tủy cổ, viêm màng nhện tủy cổ hay bệnh lao…

3.4. Nguyên nhân khác

Triệu chứng đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay còn có thể có nguyên nhân do các tổn thương sau:

• Viêm bao hoạt dịch: Bao hoạt dịch là một túi trên khớp nhằm cung cấp một đệm cho khớp và cơ bắp. Những bao hoạt dịch này có thể bị viêm với triệu chứng lâm sàng như sưng, cứng và đau sau khi bị thương.
• Gãy xương đòn: ngã có thể khiến xương đòn có nguy cơ bị gãy. Điều này đặc biệt phổ biến với những người bị tai nạn giao thông có va chạm mạnh.
• Gãy xương bả vai: Chấn thương xương bả vai thường có mối liên quan đến các chấn thương hay tai nạn có va chạm mạnh.
• Chấn thương vòng bít xoay: Vòng bít xoay bao gồm nhóm bốn gân và cơ bao quanh khớp vai. Những đường gây này có thể bị chấn thương trong quá trình nâng, khi tham gia các hoạt động thể dục thể thao, hoặc lặp lại một động tác trong thời gian kéo dài. Chấn thương vòng bít xoay dẫn đến tình trạng đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay, trong thời gian kéo dài dẫn đến mất các chuyển động vai mạn tính với tình trạng vai bị đóng băng. Nguy cơ chấn thương vòng bít xoay tăng lên theo độ tuổi, và thường gặp ở những họa sĩ, vận động viên quần vợt hay những người làm nghề thợ mộc.
• Chấn thương khớp vai hoặc khớp cùng vai đòn: Xương đòn và xương bả vai được liên kết với nhau bởi hệ thống dây chằng. Với chấn thương ở vai thì những dây chằng này có thể bị kéo căng và rách.
• Chấn thương do va đập: Va đập mạnh làm xuất hiện các tổn thương khối cấu trúc các dây chằng và cơ bắp của cổ và vai, như trong tai nạn giao thông.
• Viêm gân: Các gân nối cơ và xương vùng vai, cổ với cánh tay, có thể bị viêm, dẫn đến sưng đau cổ vai gáy lan xuống cánh tay.

Ngoài ra, có một số nguyên nhân khác lý giải cho trường hợp đau cổ vai gáy xuyên xuống cánh tay bao gồm va đập mạnh gây chấn thương, viêm đám rối thần kinh cánh tay, viêm gân, viêm quanh khớp, viêm loét dạ dày- tá tràng, đau do mắc zona thần kinh, đau sau khi phẫu thuật, bệnh lý liên quan đến túi mật, bệnh về phổi, viêm phế quản,... Đối với các con đau nhẹ nguyên nhân do các chấn thương nhẹ, do căng cơ hoặc bầm tím, tổn thương có thể tự lành mà không cần đến sự chăm sóc của các bác sĩ. Đối với trường hợp đau phần mô mềm, phần vai lan xuống cánh tay, bạn cần đi khám, bác sĩ có thể sử dụng các thuốc giảm đau, chống viêm phi steroid NSAID hoặc paracetamol. Bên cạnh đó, bạn có thể dự phòng tình trạng đau cổ vai gáy xuyên xuống cánh tay bằng cách nằm ngủ hoặc ngồi đúng tư thế; kê gối cao khoảng 10cm khi đi ngủ. Đồng thời, bạn cũng cần chú ý xây dựng chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt hợp lý. Chú ý các tư thế khom lưng vác vật nặng và hạn chế mang vác các vật nặng.