Vì sao mất ngủ kéo dài gây suy giảm trí nhớ?

1. Vì sao mất ngủ kéo dài gây suy giảm trí nhớ?

Nhiều người gặp phải tình trạng mất ngủ kéo dài suy giảm trí nhớ. Theo các nhà khoa học, nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là do trong giấc ngủ não hoạt động để tổ chức và lưu trữ những ký ức được tạo ra trong suốt cả ngày. Những ký ức mới thu được sẽ được kích hoạt lại trong khi ngủ, điều này củng cố và ghi nhớ thông tin thành kiến thức ổn định, lâu dài hơn. Đồng thời, việc củng cố trí nhớ có thể có hiệu quả trong khi ngủ, vì não không phải đối mặt với nhiều phiền nhiễu bên ngoài như khi thức. Việc xử lý thông tin và trải nghiệm trong khi ngủ không chỉ giúp tăng cường trí nhớ mà còn liên quan đến sự cải thiện khả năng sáng tạo, khả năng giải quyết vấn đề và ổn định cảm xúc.

Thiếu ngủ có thể ảnh hưởng không chỉ đến hoạt động hàng ngày của một người mà còn ảnh hưởng đến khả năng tạo ra ký ức và làm việc. Tình trạng mất ngủ kéo dài suy giảm trí nhớ do ngủ không đủ giấc có thể ảnh hưởng đến việc truyền tín hiệu ở vùng hải mã, một phần não liên quan đến việc củng cố ký ức mới, làm giảm khả năng ghi nhớ thông tin.

Nghiên cứu về kiểu ngủ và chức năng trí nhớ của người lớn tuổi đã đưa ra kết luận về mối quan hệ giữa mất ngủ và suy giảm trí nhớ. Trí nhớ có xu hướng suy yếu khi con người già đi. Khi tuổi càng cao thì chất lượng giấc ngủ kém hơn và ngủ ít sâu hơn. Các nhà nghiên cứu đưa ra giả thuyết có thể có mối liên hệ giữa tình trạng suy giảm trí nhớ và mất ngủ ở người lớn tuổi.

2. Cách cải thiện tình trạng mất ngủ kéo dài suy giảm trí nhớ

Sau khi đã biết được mối quan hệ giữa tình trạng suy giảm trí nhớ và mất ngủ, chúng ta tìm hiểu thêm một số cách để cải thiện tình trạng mất ngủ kéo dài gây suy giảm trí nhớ. Một số cách để cải thiện chất lượng giấc ngủ, cụ thể như sau: 

• Áp dụng giờ đi ngủ và thức dậy vào cùng một thời điểm mỗi ngày.
• Tập thể dục thường xuyên, nhưng hạn chế tập thể dục gần giờ đi ngủ. Các chuyên gia sức khỏe khuyên rằng chúng ta nên tập luyện thể dục thể thao cách xa giấc ngủ tối thiểu là ba giờ đồng hồ.
• Tránh hoặc hạn chế sử dụng các loại đồ uống có chứa chất caffeine, rượu và nicotin trước khi đi ngủ.
• Dành thời gian để thư giãn trước khi đi ngủ với các hoạt động như tắm nước ấm, đọc sách, uống một ít trà không chứa caffeine và tránh mọi hoạt động có thể gây ra tình trạng căng thẳng.
• Ăn bữa tối xong hai đến ba giờ trước khi đi ngủ.
• Tạo môi trường ngủ dễ chịu với một căn phòng tối, mát mẻ và thoải mái.
• Sử dụng máy âm thanh hoặc loại thiết bị tạo tiếng ồn trắng khác để chặn những âm thanh không mong muốn.
• Sử dụng các loại cảm biến đeo được như Fit Bit, Apple watch, Garmin và Whoop, có thể thu thập dữ liệu sinh trắc học như nhịp tim, sự thay đổi nhịp tim và số giờ ngủ.
• Các công nghệ như thiết bị đeo Apollo cũng có thể mang lại những rung động nhẹ cho da ở tần số và cường độ khác nhau, có thể giúp thay đổi tích cực hệ thần kinh để giúp tập trung, giảm căng thẳng và cải thiện giấc ngủ.
• Không xem TV hoặc sử dụng máy tính cũng như các thiết bị điện tử trên giường ngủ để hạn chế tình trạng sử dụng quá nhiều dẫn đến khó ngủ.

Việc duy trì lối sống lành mạnh, bao gồm ngủ đều đặn và chất lượng, có thể là một khó khăn, đặc biệt là đối với những người đang quá căng thẳng với công việc hoặc học tập. Tuy nhiên, bạn cần cố gắng thiết lập vệ sinh giấc ngủ cho bản thân, bởi giấc ngủ là quan trọng để ghi nhớ kiến thức dài hạn.

3. Các điểm cần lưu ý về giấc ngủ để giúp tăng cường trí nhớ

Việc nghiên cứu về mối quan hệ giữa mất ngủ và suy giảm trí nhớ là rất quan trọng. Một giấc ngủ ngon là cần thiết đối với sức khỏe tổng thể, bao gồm cả khả năng ghi nhớ và học tập. Một số lưu ý về giấc ngủ có thể giúp tăng cường khả năng nhớ lại và thực hiện các công việc hoặc hoạt động dựa vào trí nhớ.

• Tạo một không gian để ngủ: Điều đầu tiên cần làm để cải thiện hiệu quả giấc ngủ là có một không gian cho giấc ngủ. Một không gian ngủ tốt cần đảm bảo yên tĩnh, không nên bật tivi, không bật nhạc, tắt tất cả các đèn. Đồng thời, bạn không nên xem điện thoại di động trước khi đi ngủ, vì ánh sáng của màn hình có thể kích thích não bộ và làm cho não tỉnh táo. 
• Quan sát cơ thể và đứng dậy nếu thức: Theo quy tắc kiểm soát kích thích, nếu bạn thức lâu hơn 15 đến 20 phút thì bạn nên đứng dậy, rời khỏi phòng ngủ và làm điều gì đó thư giãn. Khi bạn bắt đầu cảm thấy buồn ngủ trở lại thì cần quay lại phòng ngủ để ngủ. Việc tạo lập thói quen này giúp cải thiện giấc ngủ tốt hơn.
• Tập thể dục điều độ mỗi ngày: Đây là một phương pháp có tác dụng cải thiện hiệu quả giấc ngủ. Tập thể dục trong ngày có thể khiến cơ thể mệt mỏi, do đó khi đến giờ đi ngủ cơ thể bạn sẽ dễ chìm vào giấc ngủ hơn.
• Hoạt động nhẹ nhàng trước khi đi ngủ: Việc tham gia một hoạt động nhẹ nhàng trước khi đi ngủ cũng có tác dụng giúp giấc ngủ sâu hơn. Một số hoạt động đó bao gồm tắm, đọc sách,... có thể áp dụng trước khi đi ngủ.

Bài viết đã trả lời cho câu hỏi, vì sao mất ngủ kéo dài gây suy giảm trí nhớ và những cách để cải thiện tình trạng mất ngủ gây suy giảm trí nhớ. Bên cạnh việc tạo và duy trì một lối sống lành mạnh kết hợp với luyện tập thể dục thể thao điều độ thì việc trẻ hoá bộ não cũng sẽ giúp tăng cường khả năng hoạt động của não đồng thời làm chậm quá trình lão hóa não, giúp cho đầu óc minh mẫn và sáng suốt hơn. 

Nguồn: webmd.com - sleepdoctor.com - ncbi.nlm.nih.gov