Các món ăn ít dầu mỡ cho bà mẹ sau sinh

1. Nguyên tắc lựa chọn món ăn cho bà mẹ sau khi sinh

Theo trung tâm kiểm soát và phòng chống bệnh tật, bà mẹ sau khi sinh cần được cung cấp năng lượng từ 2300 đến 2500 mỗi ngày nếu đang nuôi con bú bằng sữa mẹ. Còn với bà mẹ sau khi sinh không cho con bú thì cần cung cấp khoảng từ 1800 đến 2000 calo. Thực đơn cho bà mẹ sau sinh cần được xây dựng theo nguyên tắc đa dạng và được chia thành nhiều bữa. Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị bà mẹ nên nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu. Vì vậy, bà mẹ cần cung cấp các chất dinh dưỡng cân bằng và hợp lý từ các nhóm thực phẩm như protein, lipid, glucid, vitamin cùng với khoáng chất. Số lượng bữa ăn cho phụ nữ ở giai đoạn này có thể dao động từ 5 đến 6 bữa ăn mỗi ngày. Nên tránh tình trạng nhồi nhét hoặc yêu cầu bà mẹ ăn quá nhiều gây nên quá tải về dinh dưỡng. Mỗi bữa ăn trong giai đoạn này cần chú trọng đến sự cân bằng về chất lượng và số lượng thực phẩm. Ngoài ra, cần đảm bảo một nguyên tắc đa dạng bữa ăn cho bà mẹ với việc lựa chọn và thay đổi thực phẩm trong cùng một nhóm. Có thể kết hợp với các loại thực phẩm lợi sữa, giàu chất dinh dưỡng. Ngoài những thực phẩm thông thường được lựa chọn cho phụ nữ sau sinh thì cần bổ sung thêm một số thực phẩm có giá trị dinh dưỡng tốt giúp tăng cường thêm chất khoáng vitamin nhằm giúp cơ thể nhanh chóng phục hồi. Đặc biệt những thực phẩm giúp hỗ trợ tăng khả năng tạo sữa giúp mẹ có đủ sữa cho trẻ bú.

Tăng cường bổ sung rau xanh và trái cây vào chế độ ăn hàng ngày của phụ nữ sau sinh. Trái cây và rau xanh giúp cung cấp cho cơ thể hàm lượng vitamin và vi chất thiết yếu. Hơn nữa, những thực phẩm này không chỉ bổ dưỡng mà còn có tác dụng giúp phụ nữ sau sinh tránh được nguy cơ thừa cân. Lựa chọn thực phẩm tươi và nên thực hiện ăn chín uống sôi. Cơ thể người mẹ sau khi sinh thường vẫn còn đang yếu hơn so với bình thường. Điều đó, giúp cho các vi khuẩn hoặc các yếu tố nguy cơ có cơ hội tác động ảnh hưởng đến sức khỏe cũng như khả năng phục hồi cơ thể sau quá trình sinh nở. Ngoài những nguyên tắc trên thì lựa chọn món ăn cho bà mẹ sau khi sinh, đặc biệt sinh mổ cần chú trọng nhiều hơn đến việc chọn lọc thực phẩm. Bởi vì các món ăn có thể gây nhiễm trùng, chảy mủ vết mổ, sẹo lồi, tiêu chảy…

2. Các thực phẩm và món ăn ít dầu mỡ cho bà mẹ sau sinh

Món ăn dành cho bà mẹ sau sinh cần đảm bảo đủ chất, cân bằng và đa dạng. Thêm vào đó, bà mẹ có thể tăng cường những món ăn ít mỡ nhằm đảm bảo duy trì cân nặng và vóc dáng.

• Trứng được xếp vào nhóm thực phẩm dinh dưỡng với hàm lượng các chất dinh dưỡng khá phong phú bao gồm protein, lipid và vitamin. Trứng có thể chế biến thành các món ăn đa dạng hấp dẫn mà không gây tích mỡ thừa, không làm tăng hàm lượng cholesterol trong máu. Trứng gà còn giúp phụ nữ sau khi phục hồi các chức năng và bổ sung thể lực cho người mẹ. Không những thế, trứng còn giúp tăng giá trị dinh dưỡng cho sữa mẹ. Trứng còn là một trong những loại thực phẩm có hàm lượng protein khá cao và bà mẹ có thể sử dụng trong giai đoạn này và không quá lo lắng về vấn đề cân nặng.
• Khoai lang được lựa chọn vì có thành phần tinh bột tốt dễ tiêu hóa, và có thể sử dụng thay cơm. Hơn nữa, khoai lang đồng cung cấp nguồn vitamin A và kali phong phú. Không những thế hàm lượng chất xơ trong khoai lang còn giúp tăng khả năng nhuận tràng, lợi tiểu, từ đó giúp khắc phục tình trạng táo bón kéo dài ở phụ nữ sau khi sinh. Khoai lang còn giúp phụ nữ sau khi sinh tiêu hao năng lượng dư thừa, và có ảnh hưởng tích cực đến số đo vòng eo.
• Các loại đậu đỗ có hàm lượng đạm thực vật phong phú. Bà mẹ có thể sử dụng các loại đậu để chế biến nhiều món ăn, cũng như đồ tráng miệng và đồ uống giúp lợi sữa. Đồng thời đậu đỗ còn giúp tăng khẩu vị trong mỗi bữa ăn. Mặc dù đậu đỗ có thể cung cấp nguồn năng lượng dồi dào cho cơ thể, nhưng hàm lượng chất xơ quá cao nên có thể làm cho bà mẹ giảm cảm giác thèm ăn.
• Thịt bò thường được khuyến nghị bổ sung vào chế độ ăn cho phụ nữ sau sinh. Bởi do phụ nữ sau khi sinh thường bị mất máu nên bổ sung thịt bò vào bữa ăn để cung cấp thêm sắt và kẽm. Hơn nữa, thịt bò còn là thực phẩm giàu đạm, sắt, vitamin B. Nhưng với những trường hợp bà mẹ sinh mổ thì nên tránh sử dụng thịt bò do nó có thể ảnh hưởng đến vết mổ.
• Cá hồi và cá mòi cũng được khuyến nghị thêm vào bữa ăn hàng ngày. Bởi vì hàm lượng chất béo không no từ hai loại cá này rất tốt để cung cấp cho cơ thể. Ngoài ra, trong cá hồi và cá mòi có hàm lượng DHA < vitamin B12, vitamin D có lợi cho quá trình phục hồi cho cơ thể người mẹ và tốt cho sự phát triển trí não của trẻ.
• Rau lá xanh đậm. Các loại rau có màu xanh đậm như rau dền, bông cải xanh, rau muống, rau bina,… đều có hàm lượng chất xơ khá tốt cùng với các vi chất cần thiết cho cơ thể như vitamin A, vitamin C, vitamin K, vitamin C. Các loại rau có lá xanh đậm đều giúp cho cơ thể thanh nhiệt, giải độc hiệu quả. Hơn nữa, rau lá xanh còn có hàm lượng calo thấp và có thể chế biến theo nhiều cách khác nhau như salad, canh, hấp… Sử dụng các món ăn này bà mẹ không lo béo hoặc có nguy cơ tăng cân. Ăn nhiều rau xanh còn giúp cho tiêu hóa của mẹ tốt và năng ngừa nguy cơ mắc táo bón sau sinh.
• Quả mơ và quả chà là được khuyến khích đưa vào bữa ăn của phụ nữ sau khi sinh bởi vì có tác dụng tăng sinh hormone prolactin có vai trò chủ đạo trong việc sản xuất và tăng tiết sữa mẹ sau sinh. Hơn nữa, hai loại quả này cũng cung cấp khá phong phú hàm lượng vitamin A, kali, vitamin C, và chất xơ cần thiết cho cơ thể.
• Các loại hạt và quả hạnh có hàm lượng canxi khá cao đồng thời đáp ứng được với nhu cầu của mẹ và bé trong giai đoạn đầu đời. Với nhu cầu của mẹ trong giai đoạn này cần được bổ sung 1000mg canxi mỗi ngày thì có thể sử dụng hạnh nhân, hạt mè, óc chó,.... Ngoài hàm lượng canxi tốt trong các loại hạt thì còn cung cấp chất béo có lợi cho sức khỏe.
• Sữa chua thường được khuyến khích sử dụng nhiều cho phụ nữ sau khi sinh. Sữa chua không chỉ mang lại hương vị thơm ngon mà còn giàu chất dinh dưỡng, đồng thời thúc đẩy hoạt động của hệ tiêu hóa, có tác dụng làm đẹp và giúp phụ nữ lấy lại được vóc dáng thon gọn. Sữa chua cung cấp lượng canxi, magie, vitamin, phospho khá phong phú… Đồng thời còn làm giàu lợi khuẩn cho hệ tiêu hóa, hạn chế tình trạng táo bón ở phụ nữ sau sinh.

Những món ăn khác ít dầu mỡ và có giá trị dinh dưỡng cho phụ nữ sau khi sinh

• Món canh: canh hoa lý nấu thịt xay, canh sườn bí đỏ, cạnh đuôi bò ninh cà rốt khoai tây, canh móng giò thảo dược, canh mọc nấm, canh rau ngót thịt xay, canh rau dền, canh đậu trứng nấu chua, canh gà hầm sâm, canh rong biển thịt bò.
• Món mặn: cá hồi hấp gừng sả, cá hồi áp chảo nướng, cá quả kho tộ, cá chép hấp xì dầu, tôm rang thịt, tôm hấp nước dừa, thịt kho trứng, gà rang gừng, thịt chân giò luộc, gà tần thuốc bắc
• Món rau: rau lang luộc hoặc xào, bí xanh hấp, su su hấp, bông cải xanh và trắng hấp, cải xanh xào, mướp luộc, đậu đũa luộc, rau dền luộc
• Món cháo: cháo cà rốt thịt bò, cháo lươn, cháo khoái, cháo sườn, cháo gà nấm, cháo chim, cháo cá đỗ xanh.
• Món tráng miệng chè đỗ xanh, chè đỗ đen, chè đỗ đỏ, chè vùng, chè ngô, sữa chua, hoa quả, trái cây.
• Đồ ăn vặt: socola, ngô luộc, nho khô, khoai hấp, các loại hạt…
• Nước uống: nước dừa, nước ép trái cây, trà vằng, nước lọc, nước đỗ đen.

Có thể thấy các món ăn ít dầu mỡ cho bà mẹ sau sinh đều khá quen thuộc, dễ làm và dễ thực hiện. Do đó, các bà mẹ sau sinh có thể tham khảo và áp dụng theo. Trong trường hợp nếu mẹ muốn giảm cân sau sinh thì có thể tham khảo thêm phương pháp giảm cân truyền tiêu hao năng lượng để hỗ trợ loại bỏ mỡ thừa một cách hiệu quả nhất. Khi phương pháp này đã áp dụng thành công tại nhiều nước trên thế giới như: Hoa Kỳ, Canada… Phương pháp này sẽ chú trọng đến việc truyền các vitamin và khoáng chất vào cơ thể theo đường tĩnh mạch. Mục đích là kích thích các tế bào mỡ thừa chuyển hóa sang dạng năng lượng ATP để sử dụng trong hoạt động hàng ngày. Từ đó giúp cho quá trình đốt cháy mỡ nội tạng được diễn ra theo cách tự nhiên. Song song với vitamin truyền tĩnh mạch đó chính là việc lên kế hoạch ăn uống, tập luyện riêng biệt cho từng cá nhân để đảm bảo người bệnh vẫn duy trì được các hoạt động thể chất hàng ngày. Và để đảm bảo an toàn tối đa, trước khi bước vào liệu trình dùng vitamin truyền tĩnh mạch bạn sẽ trải qua một quy trình thăm khám, siêu âm với các bác sĩ có chuyên môn cao để đánh giá cân nặng, chỉ số mỡ và phân tích mỡ trong cơ thể cũng như tình trạng sức khỏe bệnh lý hiện tại.